Terug naar thema's

Lessuggesties

Terug naar thema's Thema's

Lessenserie

Les 1 Wat lezen leerlingen



Doel

De docent krijgt inzicht in de beginsituatie van de leerlingen voor wat betreft hun leesgedrag en hun leeshouding.



Materiaal

Een vragenlijst over leesgedrag en leeshouding van de leerlingen.



Werkwijze

De leerlingen vullen individueel de vragenlijst in.

De docent verzamelt de antwoorden en maakt hiervan een overzicht, dat vervolgens klassikaal wordt besproken. De docent bepaalt zelf of de leerlingen in het Nederlands of in het Duits spreken.

Bestand downloaden


Les 2 Kijken naar soorten jeugdboeken



Doel

De leerlingen kennen verschillende soorten jeugdboeken.

De leerlingen kunnen informatie verwerven over een boek door beeld en tekst op de omslag nauwkeurig te bestuderen en leggen een relatie tussen de omslag en de inhoud van het boek.



Materiaal

  • Een collectie jeugdboeken.

  • Werkblad met vragen over de omslag van een boek.



Werkwijze

Deze les wil de leerlingen duidelijk maken, dat er een relatie bestaat tussen de omslag en de inhoud van een boek. Wanneer de leerlingen weten dat ze informatie over een boek kunnen verwerven door beeld en tekst op de omslag nauwkeurig te bekijken, dan zullen ze bewuster een boek kiezen. Een lezer die bewust een boek kiest, is ook meer bij het boek betrokken en zal het boek minder snel opzij leggen.



De meeste activiteiten om jongeren leeservaring en leesplezier te bezorgen, bewegen zich meestal rondom het thema of de inhoud van het verhaal. Nu is het uiterlijk van het boek het eerste dat zich aan de lezer-in-spé voordoet. De kleuren en de voorstelling op het omslag geven niet alleen iets aan van de inhoud, maar ook van het type verhaal.

Aan de hand van de collectie boeken die aanwezig is, bespreekt de docent verschillende soorten jeugdboeken en praat met de leerlingen over leesvoorkeuren (ingevulde vragenlijsten).

De docent kan de soorten jeugdboeken indelen naar vorm (strips, poëzie, verhalende boeken) en naar inhoud (genre, zoals avonturenverhalen, liefdesverhalen, griezelverhalen enz.).

De leerlingen krijgen per twee de volgende opdracht:

- Zoek twee boeken uit de collectie.

- Bekijk de boeken aan de buitenkant.

Voor elk boek wordt een werkblad ingevuld. Als laatste moeten de leerlingen op een apart blaadje de volgende zin aanvullen:

'Ik denk, dat het boek gaat over ....................'

De blaadjes worden verzameld en bewaard in een klassenmap die bij de collectie jeugdboeken ligt.

Afsluitend vindt er een gesprek plaats over de bekeken omslagen en de beantwoorde vragen.

Bestand downloaden


Les 3 Het kiezen van een boek



Doel

Leerlingen kennen verschillende soorten jeugdboeken.

Leerlingen kiezen een boek waarbij ze gebruik maken van de informatie die de docent heeft gegeven.

Leerlingen lezen thuis en/of op school een boek.



Materiaal

Een collectie jeugdboeken.



Werkwijze

Om de leerlingen te motiveren tot het lezen van de boeken is het van belang aandacht te schenken aan activiteiten ter introductie van de boeken en/of het thema.

De docent kan uit de volgende suggesties kiezen.



  • Een klassengesprek over een bepaald thema. Hiermee wordt het onderwerp geïntroduceerd, en ervaringen en bestaande kennis over het thema uitgewisseld. De verschillende aspecten van het onderwerp komen aan de orde.

  • Voorlezen, thuis èn op school, is een ideale manier om de leerlingen de wereld van het boek binnen te lokken. Voorlezen in een vreemde taal zal de leerlingen vertrouwd maken met de klank en de uitspraak en het helpt de leerlingen over een drempel heen van onbekendheid. Voorlezen stimuleert op natuurlijke wijze de woordenschat en het concentratievermogen. En goed kunnen luisteren is een niet te verwaarlozen vaardigheid in een maatschappij waarin communicatie zo'n cruciale rol speelt. Bovendien kan het ook de afstand overbruggen tussen de emotionele of intellectuele behoeften van kinderen en hun technische leescapaciteiten. Zo komen moeilijke of onbekende vormen van literatuur binnen het bereik van de kinderen.

  • Het introduceren van de boeken op een zodanige manier dat belangstelling en nieuwsgierigheid naar de boeken wordt gewekt. Dit kan aan de hand van:

-het kort bespreken van de boeken,

-het voorlezen van pakkende fragmenten uit de betreffende boeken,

-het voorlezen van een verhaal of gedicht rond het thema;

-het laten horen van een eigentijdse songtekst;

-het vertonen van een gevisualiseerd fragment van een van de boeken

Bestand downloaden


Les 4 Het vormen van een mening



Doel

- Leerlingen ervaren dat een verhaal emoties losmaakt.

- Leerlingen lezen en bespreken een verhaal.

- Leerlingen vormen een eigen mening over een verhaal.

- Leerlingen ervaren dat niet iedereen dezelfde mening heeft over een verhaal.



Materiaal

Werkblad les 4: Het beoordelen van een verhaal.



Werkwijze

- De leerlingen werken in groepjes van twee of drie (afhankelijk van het aantal exemplaren van een boek) met hetzelfde verhaal.

- De docent bepaalt de keuze van de verhaalfragmenten.

- Iedere leerling krijgt een kopie van het verhaal en van het werkblad.

- Na het lezen van het verhaal vult ieder voor zich het werkblad Het beoordelen van een verhaal in.

- De leerlingen bespreken in hun groep de uitkomsten.

Ze moeten goed naar elkaar luisteren en proberen aan elkaar te vertellen waarom ze deze antwoorden gekozen hebben (waarbij het bij voorbaat is uitgesloten dat er één het juiste antwoord heeft).

- Een aantal groepen brengt verslag uit van hun bevindingen, meningen, reacties. De rest van de klas kan hier vragen over stellen.

De leerlingen zullen merken dat zij niet altijd dezelfde mening over een verhaal hebben. De docent probeert richting en structuur aan de gesprekken te geven. Afsluitend kan de docent een verhaal voorlezen.

Bestand downloaden


Les 5 Werken aan verwerkingsvormen



Doel

Leerlingen hebben een boek gelezen thuis en/of op school.

Leerlingen verwerken hun leeservaring en krijgen daarvoor een bepaalde verwerkingsopdracht.



Materiaal

Werkblad, met een aantal suggesties voor het verwerken van het gelezen boek.

Tekenpapier. Kleurpotloden/stiften.



Werkwijze

De leerlingen voeren individueel de verwerkingsopdracht uit. De docent kan hiervoor een keuze maken uit verschillende verwerkingsvormen die door de leerlingen worden uitgevoerd.

De werkvormen zijn gericht op zowel schriftelijke als expressie-vaardigheden. Het gaat erom, dat de leerlingen door het maken van een verwerkingsopdracht een positieve houding krijgen ten aanzien van het lezen van boeken.

Bestand downloaden


Les 6 Evaluatie



Doel

De leerlingen hebben een verwerkingsopdracht naar aanleiding van het gelezen boek uitgevoerd.



Materiaal

De uitgevoerde verwerkingsopdrachten.



Werkwijze

Enkele leerlingen presenteren hun verwerkingsopdracht.

Een klassengesprek over de meningen van de leerlingen over de gelezen boeken.



Per les kan gepeild worden hoe de les is verlopen. Wat de leerlingen leuk en minder leuk vonden.



Eventueel wordt de les afgesloten met het voorlezen van een verhaal of fragment door leerlingen zelf.

Bestand downloaden


Hier vindt u alle lesideeën in één verzameldocument, kaal; zonder opmaak. Handig als u een eigen versie wilt ontwikkelen.

Bestand downloaden


Wie Licht schmeckt

Bestand downloaden